Grupa naučnika sa Univerziteta u Kembridžu objavila je izuzetno vrijedno istraživanje koje donosi nova saznanja o načinima na koje se ljudski mozak mijenja tokom životnog vijeka. Studija, objavljena u časopisu Nature Communications, mapirala je neuronske veze u mozgovima više od 3.800 osoba, od rođenja do 90. godine života, koristeći napredne MRI tehnologije. Rezultati su pokazali da se ljudski mozak razvija kroz pet jasnih faza, s četiri ključne prekretnice u dobi od oko 9, 32, 66 i 83 godine.
Ključne prekretnice u razvoju mozga
Prema autorima studije, prva važna promjena u ljudskom mozgu odvija se oko devete godine života. U tom periodu, dječiji mozak prolazi kroz proces konsolidacije neuronskih mreža, gdje snažnije i aktivnije sinapse jačaju, što prati povećanje sive i bijele moždane mase. Ovaj period označava kraj ranog djetinjstva i početak puberteta, kada se mijenjaju i kognitivne i socio-emocionalne sposobnosti.
Druga faza, koju naučnici nazivaju adolescencijom, traje od devete do 32. godine. Tokom ovog dugog perioda neuronske veze se usložnjavaju i postaju efikasnije, iako ukupna organizacija moždanih mreža ostaje stabilna. Naučnici naglašavaju da to ne znači da je mozak „adolescent“ do 32. godine, nego da se obrasci reorganizacije mijenjaju upravo do tog trenutka.
Najsnažnija promjena – u 32. godini
Najznačajnija i najdublja promjena u moždanoj strukturi događa se oko 32. godine života. Ovo je trenutak kada bijela masa mozga dostiže svoj vrhunac, a neuronske mreže počinju prelaziti iz brzog razvoja u fazu stabilnosti. Studija potvrđuje da u ranim tridesetim godinama mozak dostiže najviši stepen povezanosti, što utiče i na stabilnost ličnosti te intelektualnih sposobnosti.
Ovaj period stabilnosti traje sve do oko 66. godine, kada se javlja nova prekretnica. U tom životnom dobu mnogi ljudi počinju osjećati prve promjene u kognitivnim funkcijama, a povećava se rizik od neuroloških bolesti poput demencije i hipertenzije. Ova faza se smatra početkom ranog starenja mozga.
Završna faza mozga – nakon 83. godine
Posljednja velika promjena u strukturi mozga dešava se oko 83. godine života. Iako je dostupnost podataka o ovoj fazi ograničena, istraživači naglašavaju da se komunikacija između različitih moždanih regija u ovom periodu znatno pogoršava. To označava ulazak u završni stadij neuralnog razvoja.
Naučnici ipak upozoravaju da ove granice nisu stroge i da se mozak različito razvija kod pojedinaca. Pritom naglašavaju da se studija fokusira na strukturalne neuronske veze, a ne na kognitivne sposobnosti poput pamćenja ili rješavanja problema, koje se mogu mijenjati na drugačiji način.
Ovo istraživanje otvara nove mogućnosti za razumijevanje mentalnog zdravlja i neuroloških bolesti te predstavlja važan korak ka definiranju normalnog i patološkog razvoja mozga tokom cijelog života.
👉infoposkokbrčko✅️ info